0

راه اندازی سایت جدید

17 خرداد 1397
سایت جدید راه اندازی شد
0

معرفی کتاب نیه توچکا- فئودور داستایفسکی

12 آذر 1396
 «من پدرم را به یاد نمی آورم. وقتی او مرد من دو ساله بودم.مادرم ...
0

تاثیرآشپزی ایرانی بر آشپزی شبه قاره هند:

12 اسفند 1396
 آشپزی (ایرانی - ترکی) که در شبه قاره هند به آشپزی مغولی مشهور است به ...
0

گل گنبذ Gol Gumbaz

25 اسفند 1396
این بنای زیبای محسور کننده در شهر بیجاپورBijapur  ایالت کارناتاکا ...
0

تاریخچه آشپزی در شبه قاره هند

09 فروردين 1397
پیش از همه چیز لازم به ذکر است که در زبان سانسکریت یا زبان باستانی ...
0

شهری فرانسوی در دل هند –پوندیچری Pondicherry

20 فروردين 1397
این شهر زیبا و تاریخی در ایالت تامیل نادو در جنوب هند و در ساحل ...
0

ازدواج در هندویسم

08 ارديبهشت 1397
قوانین ازدواج در دین هندو براساس قانون مانو  یا Manu  Samriti    می ...
0

راه و روش سفر در هند

25 ارديبهشت 1397
 هند کشوری بزرگ ,زیبا,شلوغ و با تنوع فرهنگی و اجتماعی بسیار زیاد است ...
0

جشنواره ها در هند

01 خرداد 1397
هند کشور تنوع و گونا گو نی های فرهنگی ,طبیعی,اقتصادی و مذهبی می باشد ...
0

کاشت گل برای نوروز در تهران

13 فروردين 1397
 بهار،  تهران به گل های چشم نواز مزین می شود، هم حال خوشی برای ...
0

معرفی کتاب نورپردازی میدان ها

13 فروردين 1397
در این نوشتار مروری اجمالی بر کتاب  پنجم  مجموعه «دانش زیباسازی شهری» ...
0

معرفی کتاب «نورپردازی حاشیه بزرگراه ها»

08 ارديبهشت 1397
  در این گفتار مروری کلی بر کتاب  ششم  مجموعه «دانش زیباسازی ...
0

نگاهی به فیلم گذشته با تاملی بر بدن ، شهرمدرن ، قهرمان و اسطوره

08 ارديبهشت 1397
گذشته برشی از زندگی افرادی است کاملا عادی و آشنا ، گویی به تصادف  ...
0

معرفی کتاب «نورپردازی بناهای تاریخی»

08 ارديبهشت 1397
«نورپردازی بناهای تاریخی» عنوان کتاب  هفتم  از مجموعه «دانش زیباسازی ...
0

معرفی کتاب نورپردازی بناهای ارزشمند

01 خرداد 1397
«نورپردازی بناهای ارزشمند» عنوان کتاب نهم مجموعه «دانش زیباسازی شهری» ...
0

معرفی کتاب نرده ها وحصارها

01 خرداد 1397
در این یادداشت با مرور بر کتاب  هجدهم  مجموعه «دانش زیباسازی شهری» ...
0

معرفی سیاوش کسرائی

24 اسفند 1396
سیاوش کسرائی (۵ اسفند ۱۳۰۵ - ۱۹ بهمن ۱۳۷۴) شاعر، نقاش، از اعضای کانون ...
0

ازدل بستن مگو که گسستن را بر بام ها طبل می‌زنند

23 آذر 1396
اشخاص نمایش؛ نقش اول: کتاب = نمایشنامه مجلس ضربت زدن نقش دوم: الهام ...
0

معرفی کتاب محیط های پاسخده

20 مرداد 1396
                           «محیط های پاسخده» عنوان کتابی  است  که در ...
0

معرفی کتاب «تاریخچه مبلمان شهری»

27 مرداد 1396
«تاریخچه مبلمان شهری» عنوان کتاب  سیزدهم  مجموعه «دانش زیباسازی شهری» ...
0

معرفی کتاب «هویت و مبلمان شهری»

04 شهریور 1396
 در این یادداشت با مطالعه کتاب  چهاردهم  مجموعه «دانش زیباسازی شهری» ...
0

معرفی محمد رسول جليلوند: استاد سازسازی سنتی

27 مرداد 1396
يکی از مهجورترین هنرهای ایرانی که مجال بیان نیافته هنر ساز سازی است ...
0

خلاقیت در نگاه به دنیای پیرامون1 ؛ یادداشتی درباره آثار «مت ویلسون»2

04 بهمن 1396
  دستاوردهای مثبت عصر سرعت و تکنولوژی برای بشر قرن بیست‌ویکم ...
0

معرفي استاد آینه کاری قزوین: رضا گلدوز

07 آذر 1396
هنر آینه کاری هنر دوره اسلامی داراي گنجينه عظيمي از معاني عميق عرفاني ...
0

معرفی استاد محمد بابايی: سنگتراش سنتی قزوين

13 آذر 1395
¢ هنر سنگ تراشي سنتي(حجاري ،حكاكي، منبت ومشبك سنگ ) سنگ‌تراشی و ...
0

خیلی دور خیلی نزدیک؛1 یادداشتی برای معرفی آثار هنری «سیندی چین»2

20 بهمن 1396
 از بین وسایل سرگرمی و تفریحی شهربازی‌، شاید چرخ و فلک، بخاطر پایین ...
0

نقد عکس

12 ارديبهشت 1397
عکاس:مهدی حاتمی عکس با کادر افقی، سایه در یک سوم پایین و روشنی در دو ...
0

نقد عکس و معرفی عباس عطار

23 اسفند 1396
عکاس:عباس عطار درنقد عکس از اطلاعات بیرونی نیزکمک گرفته شده است. ...
0

نقد عکس

10 اسفند 1396
عکاس:مهسا دعاچی با استفاده از نقد روانکاوانه،می توان گفت جنس مونث از ...
0

نقد عکس

20 بهمن 1396
عکاس:امیرحسین زارع دراین عکس افقی که چشم بیننده براحتی به چپ و راست ...
اعظم اکبرحلوایی

اعظم اکبرحلوایی

پست الکترونیکی: این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید

 هميشه در اطراف ما عناصري وجود دارند كه مايليم از آنها حفاظت كنيم و به عنوان ميراث به نسل هاي آينده انتقال دهيم .ارزش آنها نه تنها به دليل وجود خودشان و يا شايد ارزش هاي اقتصادي آنهاست، بلكه به دليل احساس خاصي است كه در وجود ما ايجاد مي كنند  يا اينكه باعث مي شوند فكر كنيم به يك سرزمين، سنت وسبك زندگي خاصي تعلق داريم. شايد اين ميراث يك شي حفاظت شده، يك بناي كاوش شده يا آوازي سروده شده و قصه اي روايت شده باشد. اين آثار هر شكلي كه داشته باشند بخشي از  هویت يك كشور هستند و حفاظت از آن ها به تلاش مناسب ما نياز دارد. واژه ميراث فرهنگي در دهه اخير به طور قابل ملاحظه اي تغيير يافته و بخشي از اين تغيير به علت اسنادي است كه بوسيله يونسكو گسترش يافته است. ميراث فرهنگي تنها به آثار تاريخي و مجموعه اي از اشيا ختم نمي شود و شامل سنت ها يا تجليات زندگي كه از اجداد ما به ميراث گذاشته شده نیز می شود. مانند سنت هاي شفاهي، هنرهاي نمايشي، آداب و رسوم اجتماعي، آيين ها، جشن ها و دانش ومهارت هاي لازم براي توليد صنايع دستي و... . به مجموعه مواريث ذكر شده " ميراث فرهنگي ناملموس" گفته مي شود كه البته ملموس ترين آن ها دانش و مهارت توليدات صنايع دستي هر كشور محسوب مي شود.

ميراث فرهنگي ناملموس در عين داشتن اهميت در ميان جوامع، مهمترين عامل در حفظ "تنوع فرهنگي " به عنوان قوي ترين عامل در مواجهه با رشد جنبه هاي منفي جهاني شدن به شمار مي رود. درك مواريث ناملموس در جوامع مختلف به گفتگوي بين فرهنگي كمك كرده و احترام متقابل نسبت به ديگر شيوه هاي زندگي را به ارمغان مي آورد. اهميت ميراث ناملموس تنها به آن بخش كه تجلي عيني يافته نيست بلكه بيشتر،گنجينه اي از دانش ومهارت است كه توسط اين ميراث از نسلي به نسل ديگر منتقل مي شود. به عبارت ديگر حفاظت از دانش و مهارت و محتواي اثر، بيشتر از خود اثر اهميت دارد. در اين راستا هدف از حفاظت: تضمين بقا، باز آفريني مستمر و انتقال آن به آيندگان است.

از نمونه اين مواريث در شهرقزوين، دانش توليد چهل تكه دوزي است،كه از زمان صفويه در اين شهر رواج داشته و توليد مي شده كه با مدارك مستندي كه بدست ميراث فرهنگي رسيده در خانواده استاد غلامحسن كلاهدوز  بالغ  بر 150 سال قدمت مستمر دارد.

چهل تکه دوزی ((patch work

یکی از انواع صنایع دستی ایران وجهان چهل تکه دوزی است. در اين هنر، قطعات رنگارنگ پارچه در اندازه های مختلف به یکدیگر دوخته می شوند. از آنجا که تکه های پارچه درکنار هم فرار می گیرند به آن چهل تکه می گویند. چهل تکه دوزی فرایندی است که طی آن قطعات ریز و درشت و رنگارنگ پارچه های مختلف به یکدیگر دوخته می شوند و چون تکه های زیادی از این پارچه ها و قطعات در کنار هم قرار می گیرند به چهل تکه معروف شده اند، همین جاذبه یک اثر چهل تکه است. یعنی رنگارنگی و تنوع پارچه های به کاررفته در آن، هرکدام از این پارچه ها و قطعات می توانند حرف هایی برای گفتن داشته باشند و چه بسا هر قطعه سرگذشتی پرفراز و نشیب طی کرده تا در نهایت در کنار قطعه دیگر به صورت چهل تکه بتواند نیازهای مختلفی راتامین کند و برای مصارف گوناگونی مثل لحاف، روتختی، کوسن، پرده و... به کار رود. چهل تکه دوزی نیاز به مهارت زیادی دارد، برای انجام این کار پارچه های رنگی را پیش از دوخت را کاملا می شویند تا از ثابت ماندن رنگ پارچه بعد از شست و شو اطمینان حاصل شود.

پارچه ها را  اغلب به صورت مربع، مستطیل، لوزی و مثلث بریده و از پشت به وسیله کوک های ریز به هم  متصل می کنند.  با وجود چرخ خیاطی، تاکید برآن است که این دوخت ها حتما " با دست صورت گیرد تا ظرافت کار رعایت شود و از سوی دیگر به حفظ شکل سنتی این تکنیک کمک شود. چهل تکه دوزی به روش های مختلفی انجام می شود که هر کدام تکنیکی خاص برای خود دارد.

این روش ها عبارتند از : 1-روش ساده 2-روش معرق 3-روش مرصع 4- روش نمدی 5- روش ضخیم دوزی و برش

با خوانش اثري همچون چهل تكه مي توان به تاريخچه طویل توليد آن پي برد. اثري كه بسا قدمتي به درازای آشنايي انسان با نخ و ريسه و پارچه دارد. چهل تكه به مثابه محصولي مادي كه في نفسه قابليت تعويض و مبادله در اقتصاد كالايي را داشته و در بعدي ديگر مي تواند  تجلي  ارضاي نيازهاي معنوي و روحي نيز باشد. در واقع كالاها اگر چه به ذات جهت مصرف توليد مي شوند و از اين حيث رابطه اي ديالكتيكي بين توليد و مصرف آنها برقرار است. اما نبايد توليدشان را فقط در ارزش مصرفی آنها خلاصه كرد. چرا كه حائز مصرف ذهني و رواني فرد نيز مي گردد.

چهل تکه دوزی در ایران به نام های مختلفی شناخته می شود از جمله خاتمی دوزی، لندره دوزی و گاهی هم با عنوان تکه دوزی از آن یاد می شود. این نوع دوخت ازدوران گذشته در ایران رایج بوده با این حال تاریخ مشخصی برای پیدایش آن در دست نیست، اما آثار باقی مانده در موزه های ارمیتاژ لنینگراد و مترو پولیتن و موزه  ایران باستان حکایت از رواج خاتمی دوزی در دوره ی سلجوقی دارد (منتخب صبا ص۲۴۳).

در این زمینه از محمد علی جمالزاده در کتاب گنج شایگان نقل است که: خاتمی دوزی سابقاً در ایران بسیار رواج داشته و امروزه، روز به روز از میان می رود و آن عبارت است از مقداری خرده پارچه های مختلفه اللون و مختلفه الشکل که ازروی استادی طوری پهلوی یکدیگر دوخته می شود که شباهت کامل به شال های کشمیر پیدا می کند و بخیه دوزی ها را نیز با گلدوزی های ابریشمی ملون می پوشاندند... .

همچنین مراکز اصلی که در ایران این دوخت را انجام می دادند عبارتند از رشت، اصفهان، یزد، تبریز، قزوین، کاشان، کُردستان، و آذربایجان غربی که امروزه هیچ اطلاعاتی پیرامون این آثار در این مراکز وجود ندارد.

 چهل تكه دوزي قزوين(با شماره ثبت ملي 447 ) استاد غلامحسن كلاهدوز

استاد غلامحسن كلاهدوز متولد سال 1316 در قزوين است كه 70 سال پياپي به اين حرفه مشغول بوده  ونوآوريهاي بسیاري دراين زمينه انجام داده است. به گفته اين استاد كه  مسن ترين استاد چهل تكه دوزي ايران به شمار مي رود، شغل اصلي مادر ایشان نيز دوخت چهل تكه بوده كه وي این هنر را از مادر خویش به ارث برده است.                                                                                                       

خصوصيات منحصر بفرد چهل تكه هاي استاد استاد غلامحسن كلاهدوز

مهمترین شاخصه منحصر به فرد  اين استاد، تغییر کاربری این هنر است که برخلاف بقیه استان های یادشده و علاوه بر مواردی مثل رو میزی ورو تختی و... ازین هنر به عنوان لباس استفاده شده است. بارزترين نمونه اين تغيير كاربري دوخت كتي با 3750 تکه  است كه در سال 1346 دوخته شده و هنوز هم نمونه اي از آن در كارگاه ايشان به چشم مي خورد .

توليد آثار چهل تكه با رويكرد روايي از ديگر خصوصيات  است كه  با استفاده از قصه هاي قرآني وكهن ايران كتاب هاي پارچه اي مصور با تكنيك چهل تكه پديد آورده كه هرکدام منبع الهام وقصه ای دارند که برخاسته ازفرهنگ عمومی بویژه بومی قزوین است كه داراي حال وهواي روايي شيرين و بي نظيری ا ست. ازجمله آن ها کتاب آفرینش (قصص قرآنی - شرحی بر سلسله مراتب آفرینش که کاملا" حالت ابتدایی، پریمیتیو خود را در طراحي، فضا سازي و انتخاب رنگ ها  حفظ کرده واین دلنشینی و سادگی بر جذابیت آن افزوده است. حساسيت هنرمند به مسايل روز اجتماع بر روايي بودن آثار اين هنرمند اضافه نموده تا جايي که اغلب رویدادهای  مهم جامعه را پوشش می دهد. البته موضوعات مذهبي وتاريخي در آثار اين هنرمند پررنگ تر مي نمايد. كلاهدوز در طول 70 سال سابقه فعاليت خود بالغ بر 500 اثر چهل تكه دارد كه شامل موضوعات و اندازه هاي متنوعي است تا جايي كه بزرگترين اثر وي مربوط به صحنه اي از جنگ است كه در ابعاد  دومترو نيم در سه متر دوخته شده است. اين هنرمند در سابقه هنري خود دوخت كت چهل تكه براي  آرمسترانگ و محمد علي كلي را دارد كه طي مراسمي به ايشان هديه كرده است

 

 

 

 

صفحه2 از2

قدیمی ترین مطالب

درباره ما

سایت پژوهش هنر کاری جمعی، داوطلبانه و بدون هر نوع جهت گیری است. کلیه نویسندگان از پژوهشگران، هنرمندان، کارشناسان، اساتید و هنرجویان حوزه هنر بوده و سعی در نشر و آگاهی  در حوزه پژوهش هنر به زبان پارسی و قابل دسترس برای کلیه علاقمندان و هنر جویان دارند.

ازدوستان فعال در حوزه های مختلف فرهنگی - هنری از جمله نگارش مقالات: تخصصی، پژوهشی و یادداشت های معرفی: کتاب، حوزه های نو و بینا رشته ای، هنرمندان، فیلم مستند، تهیه گزارش از رویدادهای پژوهش هنر و... فعالیت دارند، دعوت می نماییم  ما را یاری نمایند:   Golzarleila@yahoo.com

بیشترین نظرات

ما از کوکی ها برای بهبود وب سایت استفاده می کنیم. برای مشاهده اطلاعات بیشتر مراجعه کنید به سیاست کوکی ها. من در سایت از کوکی ها استفاده می کنم. قبول کردن